Quyosh tizimining katta sayyoralari

11.06.2013 00:00 Muzaffar Qosimov Ma'lumotnomalar - Astronomiya
Chop etish
Maqola Reytingi: / 17
Juda yomon!A'lo! 

Quyosh tizimining katta sayyoralari

Parametr

Birlik

Sayyoralar

Merkuriy

Venera

Mars

Yupiter

Saturn

Uran

Neptun

Pluton[1]

Ekvatorial diametri

km

4878

12104

6792.4

142984±2

120536±4

51118

49528±4

2306

Ekvatoridagi erkin tushish tezlanishi

m/soniya2

3.72

8.87

3,711

24.79

10.44

8.87

11.15

0.658

Ekvatorining orbita tekisligiga nisbatan og‘ish burchagi

-5°

23°59`

3°4`

26°73`

97.77°

44°

?

Hajmi (Yer hajmiga nisbatan)

 

0.055

0.857

0.151

1318

769

50

42

0.08

Sirtidagi ikkinchi kosmik tezlik

km/soniya

4.25

10.46

5.03

59.5

35.5

22.5

23.5

5

Massasi (tabiiy yo‘ldoshlarisiz)

tonna

3.260∙1020

4,8685·1024

6.418∙1020

1,8986·1027

5.6846∙1023

8,6832·1025

1.043∙1023

5.50∙1021

o‘rtacha radiusi

km

2420

6051,8 ±1

3389.5

69 911 ±6

60400

23800

22200

2750

o‘rtacha zichligi

kg/m3

5520

5220

3933

1326

680

1270

1636

2030±0.6

O‘z o‘qi atrofida aylanish davri

 

88 kun

243.2 kun

24 soat, 37 daqiqa, 22 soniya

9 soat,

50 daqiqa, 30 soniya

10 soat

14 daqiqa

10 soat

42 daqiqa

15 soat

43 daqiqa

6 kun

9 soat

Quyosh atrofida aylanish orbitasi bo‘ylab harakatining o‘rtacha tezligi.

km/soniya

47.83

34.99

24.65

13.05

9.64

6.80

5.43

4.8

Quyosh atrofida to‘liq aylanish davri

88 kun

224.7 kun

1.88 yil

11.86 yil

29.46 yil

84.01 yil

164.79 yil

248.9 yil

Quyoshdan o‘rtacha masofasi

mln.km

57.91

108.21

227.94

778.3

1429.3

2875.03

4504.4

5900

Sayyora sirtidagi gravitatsiya

 

0.38

0.90

0.38

2.64

1.16

1.17

1.20

0.06

Tabiiy yo‘ldoshlari soni

 

-

-

2

79

82

27

14

5

Yer massasiga nisbati

 

0.546

0.815

0.107

317.8

95.28

14.56

17.28

0.9

Yerdan eng uzoq masofasi

mln.km

~217

~260

~400

~965

~1650

~3153

~4682

~7527

Yerga eng yaqin masofasi

mln.km

82

38

56

591

1199

2586

4309

4280

Yerning o‘rtacha radiusiga nisbati

 

0.38

0.96

0.53

11.2

9.47

3.73

3.49

0.43

 


[1] Pluton sayyorasi, kashf qilingan 1930-yildan to 2006-yilgacha, Quyosh tizimidagi odatiy (klassik) sayyora sifatida qaralgan. Xalqaro Astronomiya Ittifoqining XXVI assambleyasi qaroriga asosan, 2006-yildan e'tiboran Pluton sayyorasi Quyosh tizimidagi katta sayyoralar safida emas, balki karliklar sayyoralar safiga kiritildi. Shuning uchun unga tegishli ma'lumotlar ustuni alohida rang bilan ajratib ko‘rsatildi.


[1] 2006 yildan e'tiboran Pluton sayyorasi Quyosh tizimidagi katta sayyoralar safida emas, balki kichik sayyoralar - karliklar safiga kiritilgan.

 


[1] Ba'zi adabiyotlarda Pluton sayyorasi Quyosh tizimidagi katta sayyoralar safida emas, balki kichik sayyoralar - karliklar safida ko‘rsatiladi.


Bizni ijtimoiy tarmoqlarda ham kuzatib boring:

Feysbukda: https://www.facebook.com/Orbita.Uz/

Tvitterda: @OrbitaUz

Google+ : https://plus.google.com/104225891102513041205/posts/

Telegramdagi kanalimiz: https://telegram.me/OrbitaUz

Yangilаndi: 08.10.2019 18:14