Orbita . U Z

Ilm-fan fazosi uzra

  • Shrift o'lchamini kattalashtirish
  • Odatiy shrift o'lchami
  • Shrift o'lchamini kichiklashtirish
Bosh sahifa Maqolalar
Maqolalar

Chumolilarda qadam hisobi

E-mail Chop etish

Chumolilarda qadam hisobi

Chumolilar taxminan 150 million yil muqaddam, o‘rta bo‘r davrida paydo bo‘lgan va kuchli ijtimoiylashgan hashoratlardir. Taxminan 100 million yillar muqaddam tabiatda gullaydigan o‘simliklar ham keng tarqala boshlashi natijasida chumolilarning ham juda ko‘p turlari shakllandi va yer yuzi bo‘ylab tarqalib ketdi.

Sahroi Kabirda yashaydigan chumolilardan bir turi, ya'ni, Cataglypshis fortis (mahalliy xalqlar tilida chopqir chumoli deyiladi) ozuqa izlab sahro bo‘ylab katta masofalarni bosib o‘tadi. Sahro odatda faqat qumliklardan iborat ulkan landshaftlardan iborat bo‘lishini yaxshi bilasiz. Bunda odamlar uchun ham, jonivorlar uchun ham biror bir vizual orientir mavjud bo‘lmaydi. Xullas, o‘z nomi bilan sahro. Shunday sharoitda yashab, harakatlanadigan ushbu tur chumolilari tabiatan ajoyib bir xususiyatga ega.

Yangilаndi: 03.12.2018 12:13
 

Nyuton beshigi

E-mail Chop etish

Nyuton beshigi

Yo‘q, shoshilmang. Maqola mashhur fizik olim Isaak Nyuton yotgan beshik haqida emas. Bu - 1960-yillar oxirida paydo bo‘lgan va butun dunyoda ommalashib ketgan suvenir-o‘yinchoqlardan biri xolos. Bu o‘yinchoq shuningdek maktab va kollejlar fizika laboratoriyalari uchun ham ajoyib tajriba vositasi sifatida xizmat qilishi mumkin. "Nyuton beshigi"ni dastavval 1967-yilda ingliz aktyori Saymon Prebbl yasagan bo‘lib, uning ilk konstruksiyasi yog‘ochdan tayyorlangan bo‘lgan. Shu tufayli ham uni "beshik" deb qiyosiy nomlangan. Prebblning o‘zi o‘sha paytlardayoq ushbu suvenir-o‘yinchoqni tijorat maqsadlarida keng ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yib, sotuvga chiqara boshlagan. Nyuton beshigining zamonaviy ko‘rinishlari harakat yo‘nalishi bo‘ylab bir tekislikda tebranuvchi 5 yoki 7 ta metall sharlardan iborat bo‘lib, ular "beshik" ustuniga bir xil uzunlikdagi iplar bilan osib qo‘yilgan bo‘ladi.

Yangilаndi: 03.12.2018 12:15
 

Taxionlar

E-mail Chop etish

Taxionlar

Siz fizika fani orqali tabiatda hech narsa yorug‘lik tezligidan kattaroq tezlikka erisha olmasligini ko‘p eshitgansiz va bu faktni yaxshi bilasiz albatta. Lekin, fizikada taxionlar deb ataluvchi gipotetik, ya'ni, faqat farazlarda, tasavvurlarda mavjud bo‘lgan bir zarracha borki, u yorug‘lik tezligidan kattaroq tezlikda harakatlanadi deb taxmin qilinadi. Albatta, hozirgi zamon fizikasi taxionlarning haqiqatan ham mavjudligi ehtimolini, qorboboning haqiqatan mavjudligi ehtimoli bilan teng ehtimollikka ega deb baholaydi. Ya'ni, u kimlarningdir xayoloti mahsuli bo‘lib, amalda bo‘lishi mumkin emas. Shunga qaramay, o‘z vaqtida ushbu gipotetik zarralarni aniqlash yuzasidan o‘tkazilgan tadqiqotlarni ham butunlay behuda ketgan besamar izlanishlar bo‘lgan deyish qiyin. Gipotezaga ko‘ra, agar ushbu zarralar haqiqatan ham mavjud bo‘lsa, ular yorug‘lik tezligidan tezroq uchish orqali o‘tmishga sayohat qilishi mumkin bo‘ladi. Ayni mulohaza yuzasidan elektronika mutaxassisi, professor Pol Nain ajoyib bir kesatiq zaharxanda qilgan edi. Nainning fikricha, agar mabodo qachonlardir taxionlar haqiqatan ham kashf etilsa, unda ushbu kashfiyot haqidagi xushxabar gazetalarda bir kun avval chiqishi kerak va u taxminan "Ertaga taxion kashf etiladi" qabilidagi sarlavhaga ega bo‘lishi lozim ??????.

Yangilаndi: 03.12.2018 12:17
 

Cho‘g‘lanma lampa

E-mail Chop etish

Cho‘g‘lanma lampa

Yaqin yillar ichida cho‘g‘lanma lampalar ham tarixga aylanadi. Chunki, ularning zamonasi deyarli tugadi va deyarli barcha rivojlangan mamlakatlarda yoritish tizimlari uchun energiya tejamkor fluoressent lampalardan foydalanishga o‘tilmoqda. Shunga qaramay, cho‘g‘lanma lampaning ham insoniyat tarixidagi ko‘p yillik munosib o‘rnini va xizmatini e'tirof etmaslik adolatdan emas. Deyarli 1 asrdan ziyod vaqt mobaynida cho‘g‘lanma lampalar yoritish tizimlari uchun eng maqbul lampa sifatida idoralar va xonadonlar shiftida o‘z muqim o‘rniga ega bo‘lib keldi. Cho‘g‘lanma lampalar - dunyoni o‘zgartirgan ixtirolardan biridir.

Cho‘g‘lanma lampa - issiqlik energiyasini yorug‘likka aylantirib berish orqali nur taratuvchi sun'iy yoritish manbasidir. Bunda lampa ichida joylashtirilgan va qiyin eruvchan metalldan tayyorlangan o‘ta ingichka spiral metall tola (odatda u volfram metallidan tayyorlangan bo‘ladi) qiziganida o‘zidan nur chiqarishi xossasidan foydalaniladi. Metallning oksidlanish natijasida lampa ishdan chiqishini oldini olish maqsadida, lampa ichidagi havo so‘rib olinadi, ya'ni, vakuumli muhit hosil qilinadi.

Yangilаndi: 24.11.2018 21:35
 


Maqolaning 9 sahifasi, jami 28 sаhifа
Banner

Orbita.Uz infotekasi

Milliy bayramlarimiz

Yaqin kunlardagi rasmiy bayramlar, kasb bayramlari, muhim tarixiy va xalqaro sanalar.

26 - may - Kimyogarlar kuni


1 - iyun - Xalqaro bolalarni himoya qilish kuni


5 - iyun - Iyd al-Fitr - Ramazon hayiti (Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)


13 - Iyd al-Adho - Qurbon hayoti kuni (Dam olish kuni) (oy chiqishiga qarab bir kunga o'zgarishi mumkin)


 

1 - Sentyabr - Mustaqillik kuni. (Dam olish kuni)


2 - Sentyabr - Bilimlar kuni.


 

1 - Oktyabr - Ustoz va murabbiylar kuni. (Dam olish kuni)

O'zbekiston shaharlari ob-havo ma'lumotlari

Orbita.Uz do'stlari:

Ziyo istagan qalblar uchun:

O'zbek tilidagi eng katta elektron kutubxona!

​Ўзбекча va o'zbekcha o'zaro transkripsiya!
O'zbekcha va ўзбекча ўзаро транскрипция!

Bizning statistika


Orbital latifalar :) :)

????????????????????????

Fizika o'qituvchisi bolalarga savol beryapti:

-1 kg temir og'irmi, yoki, 1 kg paxtami?

Bir olg'ir so'zamol bola javob qaytradi:

-Domla oyoqqa tushib ketsami, yoki, tarozida tortib ko'rsami?


Mavzuga oid boshqa materiallar

Birliklar Konvertori

Birlik / Kattalik turini tanlang:
Qiymatni kiriting:

Natijaviy qiymat:

© Orbita.uz

Kontent statistikasi

Foydalanuvchilar soni : 368
Kiritilgan mаqolalar soni : 817
O'qilgan sahifalar soni : 4681150

Tafakkur durdonalari

Xitoydan bo'lsa ham ilm o'rganinglar.

Hadis